|
|
|
ฮีตสิบสอง-คลองสิบสี่
|
|
|
| ฮีตสิบสอง
- คลองสิบสี่ เป็นขนบธรรมเนียมประเพณีของชาวอีสานที่ปฏิบัติสืบต่อกันมาจนถึงปัจจุบัน
ซึ่งเป็นวัฒนธรรมแสดงถึงความเป็นชาติเก่าแก่และเจริญรุ่งเรืองมานาน เป็นเอกลักษณ์ของชาติและท้องถิ่น
และมีส่วนช่วยให้ชาติดำรงความเป็นชาติของตนอยู่ตลอดไป ฮีตสิบสอง มาจากคำสองคำ คือ ฮีต และ สิบสอง ฮีต มาจากคำว่า จารีต ซึ่งหมายถึง ความประพฤติ ธรรมเนียม ประเพณี ความประพฤติที่ดี และ สิบสอง มาจาคำว่า สิบสองเดือน ดังนั้นคำว่า ฮีตสิบสอง หมายถึง ประเพณีที่ประชาชนในภาคอีสานปฏิบัติกันมาในโอกาสต่าง ๆ ทั้งสิบสองเดือนของแต่ละปี คลองสิบสี่ บางทีเขียนหรือออกเสียงเป็น คองสิบสี่ เป็นคำและข้อปฏิบัติคู่กับฮีตสิบสอง คลองสิบสี่หรือคองสิบสี่ มาจากคำสองคำ คือ คลองหรือคอง ซึ่งหมายถึง ธรรมเนียมประเพณี ทางหรือแนวทาง และ สิบสี่ หมายถึง ข้อวัตรหรือแนวทางปฏิบัติ 14 ข้อ ดังนั้นคำว่า คลองสิบสี่ จึงหมายถึง ข้อวัตรหรือแนวทางที่ประชาชนทุกระดับ นับตั้งแต่พระมหากษัตริย์ ข้าราชการ ผู้มีหน้าที่ปกครองบ้านเมือง และคนธรรมดาสามัญพึงปฏิบัติ 14 ข้อ |
|
|
|
|
ฮีตสิบสอง | คลองสิบสี่
|
|
|
|
| รวบรวมและเรียบเรียงโดย
: วิบูลย์ คงดี และคณะ ชมรมศิลปวัฒนธรรมอีสาน จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย จากการศึกษาข้อมูลทางด้านศิลปวัฒนธรรมอีสาน ในโครงการศึกษาและสร้างจิตสำนึกในศิลปวัฒนธรรมอีสาน ปีการศึกษา 2539 หนังสืออ้างอิง บัวศรี ศรีสูง. ฮีต-คองอีสาน และปกิณกะคดี. โรงพิมพ์อมรินทร์พริ้นติ๊งกรุ๊ฟ. 2535. ศิลปวัฒนธรรมอีสาน,สถาบันวิจัย,มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒมหาสารคาม.
สารสาระ- |
|
|
Copyright
© 2001 by The Northeastern Arts & Culture Club
Chulalongkorn University, All rights reserved.
E-mail : isanclub@chula.com